کتاب سفرنامه میرزا حسن خان اثر امید شریفی انتشارات ایرانشناسی

این سفرنامه شرح سفر يا فرار ميرزا حسن‌خان نوه ميرزا فتحعلي خان صاحبديوان به‌طرف آذربايجان، طي بيست و سه روز از تاريخ 10 رجب تا 3 شعبان 1301هجري قمري مي‌باشد. سفرنامه‌اي‌كه نه تنها از نظر تعداد، تك نسخه‌اي و منحصر به فرد مي‌باشد بلكه از نظر دليل و موضوع و اتفاقات رخ داده در حين اين سفر نيز عجيب و منحصر به فرد مي‌باشد. ميرزا حسن‌خان نام اين سفر ناگهاني خويش را "الفراريه" گذاشته و علت آن را دلگير شدن از پدر خويش ذكر نموده است ايشان سعي كرده ، جدا از پرداختن به تعقيب و گريزي كه براي ايشان رخ داده، برآوردي كلي از اوضاع اقتصادي و اجتماعي آن دوران را در اختيار ما قرار مي‌دهد.